İnsan muhakemesinin teknolojiyle birlikte büyüdüğü bir dünya
Teknoloji her geçen gün daha güçlü kararlar alabiliyor. Biz, bu güçle birlikte insanın muhakemesinin de büyüdüğü bir gelecek için çalışıyoruz.
01Kararın kökeni
Tartmak
Türkçede muhakeme, hikmetle aynı kökten gelir. Hüküm, hakem ve hikmet aynı ailenin kelimeleridir. Muhakeme, tartarak hükme varmaktır.
Karar ise yerleşmek, durulmak demektir. Her karar, bir tartmanın ve bir seçimin sonunda gelen sükunettir.
Bu iki kelime yaptığımız işin özünü anlatır. Önce tartmak, sonra hükme varmak.
Johannes Vermeer, Terazi Tutan Kadın, yak. 1664. National Gallery of Art, Washington izniyle.
02İnsanın farkı
Önceden görmek
Doğa da karar verir. Karıncalar en kısa yolu bulur, arılar yeni yuvalarını tartışarak seçer. Ama evrim kördür. Sonucu görmeden dener ve bedelini yaşayarak öder.
İnsanın farkı, geleceği zihninde canlandırabilmesidir. Bir yolu yürümeden önce sonunu düşünebilir, yanılmanın bedelini yaşamadan görebilir. Muhakeme, bu öngörünün adıdır.
Gerhard Emmoser, Saat Mekanizmalı Gök Küresi, 1579. The Metropolitan Museum of Art, New York.
03Bizi ileri iten
Dümen
Arya-AI, 2019'da Antalya Teknokent'te bir odada, iki kadın ve iki bilgisayarla başladı. Kurucumuz Ufuk Peker ve bugün CTO'muz olan Esra Gülmez, şirketlerin süreçlerini otomatikleştirerek yola çıktı.
Çok geçmeden bir şey fark ettik. Bir departmanın sürecini hızlandırabiliyorduk, ama o süreci yöneten kararlar iyileşmediği sürece bir kopukluk kalıyordu. Kürekleri hızlandırıyorduk, ama dümeni tutan yoktu. Tekne daha hızlı gidiyordu, fakat her zaman doğru yönde ilerlemiyordu.
Winslow Homer, Esinti (Uygun Rüzgar), 1873–1876. National Gallery of Art, Washington izniyle.
04Duruşumuz
Duruş
Aynı yıllarda yapay zeka baş döndürücü bir hızla güçlendi. Bu güç doğru ellerde kurumlara olağanüstü bir kapasite kazandırabilirdi. Özensiz tasarlandığında ise kimsenin açıklayamadığı kararlar, kimsenin sahiplenmediği sonuçlar demekti. Teknoloji güçlendikçe, daha güçlü bir duruşa ihtiyaç vardı.
Arya-AI'ı bu iki farkındalık şekillendirdi. Önce dümeni, yani kararı ele aldık. Sonra o kararı, insanın muhakemesini merkezde tutarak uygulamayı.
Vilhelm Hammershøi, Strandgade'de İç Mekan, Zemindeki Güneş Işığı, 1901. Statens Museum for Kunst, Kopenhag.
Johannes Vermeer, Terazi Tutan Kadın, yak. 1664. National Gallery of Art, Washington izniyle.Gerhard Emmoser, Saat Mekanizmalı Gök Küresi, 1579. The Metropolitan Museum of Art, New York.Winslow Homer, Esinti (Uygun Rüzgar), 1873–1876. National Gallery of Art, Washington izniyle.Vilhelm Hammershøi, Strandgade'de İç Mekan, Zemindeki Güneş Işığı, 1901. Statens Museum for Kunst, Kopenhag.
Misyonumuz
İnsan muhakemesini ölçeklemek.
Bir uzmanın tecrübesini, hedeflerini ve sınırlarını sisteme taşıyor, binlerce karara aynı özenle uyguluyoruz. İnsanı devreden çıkarmadan, muhakemesini çoğaltarak.
Kurucudan bir not
Hiçbir zaman yalnız karar vermedik. Çocukluğumuzda hangi doktora gidileceğini, hangi arsanın alınacağını mahallenin Ayşe Teyze'sine sorardık. Danışmak, daha iyi görmenin en eski yoluydu.
Bugün karar masamıza yeni bir zeka oturuyor. Seçenekleri çoğaltabiliyor, sonuçları hesaplayabiliyor, olası gelecekleri görünür kılabiliyor. Ama hangi bedeli ödemeye razı olduğumuz, neyi önemsediğimiz ve hangi riski kabul ettiğimiz hala masadaki insanın soruları. Bir model bedeli hesaplayabilir. Bedeli ödemez.
Bu soruları cevaplamak her zaman bizim işimiz olacak. Ama iyi kurulmuş bir karar sistemi, onları daha iyi cevaplamamızı sağlar. Kararımızın hangi varsayımlara dayandığını görünür kılar, hükmümüzü sınayacak alternatifleri önümüze koyar ve bugün neyi bilerek karar verdiğimizi yarına taşır. Arya-AI'da kurduğumuz şey bu. İnsan muhakemesini güçlendiren, iyi kararların tesadüfe kalmadığı sistemler.
O oda bugün üç şehre yayıldı. Antalya'da başladık, İstanbul'da büyüdük, Londra'dan dünyaya açılıyoruz.
BaşladıkAntalyaAntalya Teknokent · 2019
BüyüdükİstanbulİTÜ Çekirdek
Dünyaya açılıyoruzLondraBirleşik Krallık
Bir ekip olarak
Farklı disiplinlerden bir araya gelmiş mühendisler, bilim insanları, araştırmacılar ve yazılım geliştiricilerden oluşan küçük bir ekibiz. Her birimiz bir probleme başka bir yerden bakıyor ve iyi kararların tam da bu bakışların buluştuğu yerde doğduğuna inanıyoruz.
Antalya, İstanbul ve Londra'dan çalışıyor, her projeye aynı soruyla başlıyoruz.
Bu karar bugün nasıl veriliyor ve nasıl daha iyi verilebilir?